Bulletin 039 Vliegveld Volkel deel 5

Bulletin 039 Vliegveld Volkel deel 5
Door de “groep Volkel”, coördinator H. Talen

Diezelfde dag, op 18 september 1944, stortte de RAF Dakota KG516 bij Uden neer (SGLO T4232). Het toestel kwam tussen Moleneind en Hoogstraat, half op de Leygraafbrug terecht…
Nadat het vliegtuig, komend vanaf Grave, door een Duitse jager was beschoten, was de crew eruit gesprongen. Het toestel raakte bij het neerkomen een rij bomen.

Vrijwilligers…
Op 19 september reden de eerste Engelse verkenningswagens Graven binnen. Verkenners van 16 Airfield Construction Group rukten met de Guards Armoured Division op en bij Uden verlieten zij de hoofdweg en reden in twee armoured cars naar de vliegbasis. Eén van de wagens reed terug om verslag uit te brengen op het hoofdkwartier, de andere bleef op het veld achter en probeerde daar werkkrachten te krijgen voor de eerste opruimingswerkzaamheden. De bemanning van deze pantserwagen vormde op dat moment de enige bezetting op het veld!

Op 20 september 1944 werden er te Uden al vrijwilligers gevraagd om op de vliegbasis te werken, maar nog geen twee uur na het begin zetten de bij Boekel gelegen Duitsers een beschieting van de basis in. Iedereen moest daarop het veld verlaten…

Onder vuur genomen…
Op 21 september bereikten de 78ste Wegen Compagnie Uden, waar de 16e A.C.G. een Commandopost had ingericht. Dit was een versterking die men goed kon gebruiken, omdat er toen al berichten waren dat er op plusminus 6 km afstand Z.O. van Uden, een Duitse gevechtsgroep stond, bestaande uit twee Batalions SS-troepen, uitgerust met gevechtswagens. Inmiddels waren ongeveer 200 burgers aan het werk en had men al een halve startbaan hersteld… om 17.30 uur startte die dag een Engelse Dakota op het vliegveld. Het was een kist van No. 48 Squadron van de 46 Group, bemanningsleden Webb en Plear werden eerst op het vliegveld begraven en enkele dagen later overgebracht naar het kerkhof van Zeeland. Twee man die uit het toestel waren gesprongen, werden hangend aan hun parachutes door Duitse jagers onder vuur genomen en overleden kort nadat ze Oostelijk van Zeeland in de Graspeel geland waren… (SGLO T4226)

Op diezelfde 21ste september vielen er eveneens Dakota’s te St. Oedenrode (van No. 437 Sq RAF, 2 doden), (KG489, SGLO T4236) Hool en Keldonk. Dit gehucht ligt Z.W. van Erp. Mogelijk betrof het laatste geval de KG376, waarbij Mahan en Hackett om het leven kwamen. Het toestel, dat achter de boerderij van de Fam. Biemans neerkwam, brandde geheel uit (SGLO T4234). De dag ervoor was van No. 512 Sq (46 Group RAF) een C-47 neergestort bij de steenfabriek van Reek in de Gemeente Schayk. Daarbij waren de piloot Perry en navigator Gilbert om het leven gekomen… (KG324, SGLO T4199)

Von Maltzahn…
In de nacht van 21 op 22 september 1944 besloot Generaal Taylor, Commandant van de 101st Amerikaanse Airborne-Division, om het 506th Parachute Infantry Regiment naar het onverdedigde dorp Uden te sturen. Kolonel Sink voerde een verkenning uit en maakte plannen om alvast een detachment van 175 man, enkele ondersteunende wapens en het hoofdkwartier van 506th P.I.R. te laten vertrekken, de rest zou dan later volgen.

Om 10.00 uur reed het Regiments hoofdkwartier van 50th door Veghel, richting Uden. Even later werden ze gevolgd door 175 man van het 2e Bataljon. De rest van 506th was nog steeds Z. van St. Oedenrode. In Uden richtten ze hun hoofdkwartier in in een school. De Stars en Stripes wapperde weldra uit één van de ramen… Veghel werd op dat moment alleen bezet gehouden door het 2 Bataljon van 501st en het hoofdkwartier van het 501st. Om 11.00 uur lanceerden de Duitsers vanuit het Oosten een aanval op Veghel met o.a. de 107e Pantser Brigade. Deze stond onder commando van Majoor van Maltzahn; hij sneuvelde later bij de gevechten te Overloon. Deze 107e Pantser Brigade bestond uit de Brigade Staf, het 1107e Pantser Bataljon en het 2107e Pantser Infanterie Bataljon. Een dergelijke Pantserbrigade was speciaal uitgerust om in de Russische vlakten te worden ingezet. Men beschikte o.a. over een pantserafdeling van 3 Compagnieën, elk met 12 Panther tanks en 1 Compagnie met 12 Pantherjagers IV. Verder waren ingedeeld een Pantsergrenadierbataljon (met gepantserde halftracks), bestaande uit een staf, twee mitrailleurcompagnieën, elk met 12 zware mitrailleurs, een zware compagnie met 8 granaatwerpers van 12 cm en 6 kanonnen van 88 mm, alles op tankonderstellen. Verder waren er nog aanwezig een Pantserpionierscompagnie, met 4 grote vlammenwerpers en de nodige verzorgingstroepen. Uit deze gegevens blijkt dat deze Brigade over een grote vuurkracht beschikte en door zijn mechanisering snel kon oprukken. Op 17 september, op de dag van de eerste Geallieerde landingen, waren ze per spoor nog op weg geweest van Oost-Pruisen naar Aken, om daar te worden ingezet… In de nacht van 18 op 19 september reden ze hun pantservoertuigen echter van de trein op de stations van Venlo en Roermond. De opdracht luidde: Een verkenningsstoot uit te voeren naar Eindhoven en daarna op te rukken naar de brug bij Son en deze te bezetten! Omdat de aanval op Son niet het gewenste resultaat opleverde, kreeg de 107e Pantser Brigade in de nacht van 21 op 22 september plotseling bevel om het gevecht daar af te breken en zich te verzamelen N.O. van Helmond.

Corridor…
De Duitse bevelhebber in dit gebied, Generaal Obst, had namelijk besloten zijn troepen, waaronder de 107e P.B., bij elkaar te voegen en offensief te laten optreden onder bevel van de Kolonel der Parachutisten, Walther. De aldus gevormde Kampfgruppe Walther bestond o.a. uit: 6e Penal Bat., 2 Bats. Van de 6e Parachute Brigade, 280e Assault Gun Brigade, 2 Bats van de 9e en 10e SS Inf., en de 107e Pantser Brigade. Kolonel Walther kreeg opdracht Veghel aan te vallen en daarna door te stoten naar Schijndel om daar contact te maken met de Duitse troepen aan de andere kan van de corridor. Daar was een gevechtsgroep aktief onder bevel van Generaal Student. De Hell’s Highway tussen Uden en Veghel kwam om 11.30 uur onder Duits vuur te liggen… Een motorrijder wordt ter hoogte van Duifhuis van de weg geschoten. Rond 18.00 uur stonden daar bij Duifhuis, een gehucht net buiten Uden, tientallen Duitse pantservoertuigen waaronder halftracks en tanks. Op deze voertuigen was o.a. luchtafweergeschut gemonteerd.

Op de weg…
Door de weilanden maakten ze verkenningen in de richting van Uden én de Corridor. Bij de op 17 september stukgeschoten locomotief, die daar vlakbij de Leygraaf-brug stand, richtten ze een mitrailleurpost in, die de weg onder vuur hield. Deze post schoot die dag ook twee Engelse Austers neer, die door de 101ste Airborne Division worden gebruikt om het artillerievuur te leiden. Van één Auster kwam de crew om het leven, t.w. Major Hazell en Captain McCorry (MT281, SGLO T4276). De ander bemanning wist met hun getroffen toestel een noodlanding te maken (MT140, SGLO T4276A). Ze werden door omwonenden onder Duits vuur naar een boerderij gebracht, nadat ze eerst hun kaarten e.d. hadden verbrand. Vandaar uit werden ze naar een radiowagen van 506th P.I.R. in Uden gebracht, die bij het Brigittinessen-klooster stond.

Om 14.00 uur vielen de Duitsers weer aan, nu met infanterie en tanks vanuit het N.O. en ook vanuit het westen. Van het 2e Bataljon van 506, dat net was aangekomen werd de D-Compagnie direct ingezet, samen met een Engels tank-squadron. Ook Engelse artillery, die op weg was naar Nijmegen en dus toevallig ter plaatse was, hielp mee.

Twee Duitse Panther tanks met infanterie er achter rukten op over de weg. Het 1ste en 3e Bataljon van 327 Glider Infantry Regiment had zijn 37 mm kanonnen daar bij de weg naar Uden net buiten Veghel, in stelling gebracht. Eén kanon stond midden op de weg opgesteld. De drie kanonnen van het Anti-tank Platoon van het 3e Bataljon werden gecommandeerd door Sgt. Weatherford. De Duitse tank vuurde het eerste en raakte een Engelse munitiewagen, die explodeerde. De Amerikanen openden daarna het vuur.

Aanval gebroken…
Op dat moment sprong in Veghel, Lt.Col. Cox, commandant van het 81ste Anti Aircraft Bataljon, in een Jeep waar een 57 mm kanon achter hing en reed in grote haast naar de weg om te proberen de tanks te stoppen. Zij zagen bij aankomst daar een Duitse Mark V tank, die op een Britse 40 mm Anti-Aircraft eenheid schoot. Colonel Cox en zijn crew (Captain Gueymard, Corporal Bowyer en Privat Roberts) plaatsten hun kanon midden op de weg, op nog geen 100 meter van de Duitse tank. Tijdens het laden zagen zij het kanon van de Panther naar hun toedraaien. De tank vuurde eerst maar raakte hen niet. Daarna vuurde Colonel Cox en hij schoot raak. Hun tweede schot zette volgens hun zeggen de tank in brand. Sgt. Weatherford van de Amerikaanse kanonnen opende het vuur op de ontsnappende tankbemanning met een machinegeweer. Hij doodde een Duitser. De tweede tank werd gedwongen naar de eigen linies terug te keren. Zowel de Engelsen als Amerikanen claimden later de tanks te hebben geraakt en vernietigd. In de tank werden later meer dan 20 gaten geteld van 37 mm granaten.

Door het stoppen van de tanks was echter de Duitse aanval gebroken. Toen hen bleek dat ze Veghel en de bruggen niet konden bereiken, trokken de Duitse troepen rond de verdedigers en sneden de weg door ten zuiden en noorden van Veghel. Daarna volgde weer een aanval en ditmaal bereikten ze haast één van de spoorbruggen. Rond 16.00 uur kregen ze in Veghel versterking van het grootste gedeelte van het 327 Glider Infantry Regiment en het 321 Glider Field Artillery Bataljon, die vanuit het zuiden oprukten. Deze vochten zich een weg over de afgesneden corridor. Het 3e Bataljon van 501 P.I.R. werd eveneens teruggeroepen uit Schijndel en kwam aan te Eerde om 16.30 uur. Door het samentrekken van al deze troepen te Veghel was voor de 101ste Airborne Division de kritieke situatie die daar was ontstaan door de aanval van Kampfgruppe Walther, bezworen…

Wordt vervolgd…

Also see:
Bulletin 034 uit juni 1978 Vliegveld Volkel deel 1
Bulletin 035 uit augustus 1978 Vliegveld Volkel deel 2
Bulletin 036 uit september 1978 Vliegveld Volkel deel 3
Bulletin 038 uit november 1978 Vliegveld Volkel deel 4
Bulletin 039 uit december 1978 Vliegveld Volkel deel 5
Bulletin 040 uit januari 1979 Vliegveld Volkel deel 6
Bulletin 041 uit februari 1979 Vliegveld Volkel deel 7
Bulletin 042 uit juni 1979 Vliegveld Volkel deel 8

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>